
de Volkskrant
15 november 2016 dinsdag
Section: V Opening; Blz. 2
 MAARTEN KEULEMANS
Highlight: De Republikeinen zijn de domste kiezers, zei Trump.
Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden.
'Als ik me verkiesbaar zou stellen, zou ik dat doen als Republikein. Dat is de domste groep kiezers in het land. Ze geloven alles van Fox News. Ik zou kunnen liegen en het zou er nog steeds ingaan als koek. Ik durf te wedden dat mijn resultaten geweldig zouden zijn.' 

Was getekend: Donald Trump, in een interview met People Magazine uit 1998, volgens een internetroddel die de afgelopen weken driftig rondging. Er is maar één probleem: Trump heeft de uitspraken nooit gedaan. In het onlinearchief van People Magazine zijn ze onvindbaar, en Fox News was in 1998 bovendien nog helemaal geen bekende zender. Politieke propaganda dus. Verkiezingen zijn oorlog en zoals u weet, is in oorlogen de waarheid het eerste slachtoffer. 

Interessant om de roddel te ontleden. Inderdaad was er een tijd waarin het onduidelijk was waar Trumps politieke voorkeur lag. Dat was eind jaren tachtig, een decennium eerder dan het vermeende interview, en inderdaad schepte hij soms op over zijn kansen als presidentskandidaat. 'Ik denk dat ik zou winnen. Ik zou er niet aan beginnen om te verliezen', pochte hij in 1989 tegen Oprah Winfrey. De kans dát hij ooit zou meedoen, achtte The Don overigens klein, zei hij ook in hetzelfde interview. 

De superzakenman was in die dagen een ander, gematigder mens. Ja, hij was 'een behoorlijk conservatieve vent' en inmiddels ingeschreven Republikein, vertelde hij rond de tijd van het vermeende People-interview tegen Larry King. 

Niettemin vond hij de Republikeinen 'te rechts', vooral op sociaal vlak. Zo was Trump op abortusgebied 'helemaal pro choice' en was hij vóór de landelijke zorgverzekering die hij nu zo haat. 'Wat zijn we als land waard als we niet voor onze zieken zorgen?', zei hij tegen nieuwszender NBC. 

Ironisch dat de nepuitspraken over de domme Republikeinen pas bekendheid kregen toen feitenwebsite snopes.com er half oktober 2015 over werd getipt en ze onderwierp aan een factcheck. Vóór dat moment circuleerde het gerucht in betrekkelijke obscuriteit onder vriendenclubjes, daarna 'ging het viral', zoals dat in kromspraak heet. 

De factchecker als aanjager van onzinnieuws; een beetje wrang is het wel.



