
de Volkskrant
3 januari 2017 dinsdag
Section: V Opening; Blz. 2
 RONALD VELDHUIZEN
Highlight: 'Miljoenen vogels vliegen op tijdens vuurwerknacht'
Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. 

Dat was lekker vuurwerk knallen op straat, afgelopen oudjaar. Nog zo'n traditie waarvan de toekomst niet zeker is. Naast de gebruikelijke bezwaren veroorzaakt vuurwerk ook flinke overlast bij vogels, meldde Vogelbescherming afgelopen week in een nieuw onderzoek. Vooral de omvang wekt verbazing: nieuwe radarbeelden onthullen dat het om maar liefst miljoenen opgeschrikte vogels gaat. Onder meer Trouw en nu.nl namen het bericht over. 

Klopt dat gigagetal? Dat op radarbeelden opvliegende vogels te zien zijn tijdens Oud en Nieuw, staat in elk geval buiten kijf. Onderzoekers van de Universiteit van Amsterdam stellen al sinds 2011 de neerslagradar in De Bilt zo af dat deze ook grote watervogels zoals ganzen kan waarnemen. En elk jaar is het om twaalf uur raak: dan kleurt de regio rood van de zwermen gevogelte. 

De gekleurde vlekken geven alleen weer hoe sterk de radargolven weerkaatsen, maar met rekenwerk concluderen de onderzoekers dat er zo'n honderden watervogels per vierkante kilometer opvliegen, met uitschieters naar duizend ganzen per vierkante kilometer. Die schatting is realistisch, stellen verschillende trekvogelradarexperts desgevraagd. 

Vertaal die duizenden watervogels rondom De Bilt naar heel Nederland en de paniekvlucht loopt al gauw in de honderdduizenden opgeschrikte ganzen en eenden. Maar het zijn er meer. Dat ook andere vogelsoorten bij vuurwerk in groten getale voor het luchtruim kiezen, bewijst de zogeheten ROBIN-radar rondom het vliegveld van Eindhoven, die ook in het onderzoek van de Vogelbescherming wordt genoemd. Daar zitten weinig watervogels, dus de stipjes hier zijn waarschijnlijk vooral roeken, kieviten en spreeuwen; honderden ervan vlogen en masse op tijdens de jaarwisseling. 

Keihard bewijs dat het om ettelijke miljoenen opgeschrikte vogels gaat is dat niet, maar gezien het feit dat er wél vele miljoenen potentieel opschrikbare vogels in Nederland wonen en tot nu toe elk radarbeeld dezelfde schrikreactie aantoont, lijkt dat wel waarschijnlijk.

, 

