
'Vissen hebben bewustzijn en gevoel' Waar; next checkt
NRC.NEXT
20 juli 2012 vrijdag
Section: Op de hoogte
Vorig jaar lukte het de PvdD al voldoende steun te vinden in de Kamer voor een verbod op het 'onverdoofd slachten' van paling. In haar nieuwe programma wil de partij het levend koken van kreeften aanpakken en ook de manier waarop vissen worden gedood. Vissen verdienen bescherming tegen pijn en stress, vindt de PvdD. Want, zo zegt ze in het verkiezingsprogramma: 'Vissen hebben bewustzijn en gevoel'.
Over de vraag of vissen inderdaad een bewustzijn hebben -noodzakelijk om pijn en gevoel te ervaren -zijn wetenschappers het nog altijd niet eens. Maar volgens Hans van de Vis, onderzoeker naar viswelzijn bij Imares, onderdeel van Wageningen UR, neemt de consensus hierover de laatste jaren toe. Lang niet alle 30.000 vissoorten zijn nog onderzocht, maar voor zalm, tilapia en enkele andere soorten is het ,,vrij zeker" dat die een bewustzijn hebben, al is dat volgens Van de Vis duidelijk anders dan van bijvoorbeeld honden of katten.
Om het gevoelsleven van vissen te lezen, kijken wetenschappers vooral naar gedragsverandering en de activiteit van de kieuwen. Bewustzijn blijkt onder meer uit het feit dat sommige vissen bij laag water van poel naar poel kunnen springen en zich dus bewust zijn van hun omgeving. Ook reageren vissen bij een test 'opgewonden' na een lichtflitsje als ze weten hierna een beloning (voer) te krijgen, wat duidt op een verwachtingspatroon. In een ander experiment gingen vissen na een pijnervaring langer dan normaal in het donker of in het licht zwemmen. next.checkt beoordeelt de stelling naar de huidige stand van de wetenschap als waar.
