
'Repatriëring uit ebola-landen kost 400.000 à 1 miljoen euro'; De aanleiding
NRC.NEXT
24 oktober 2014 vrijdag
Section: weten; Blz. 2
 Diederik Huffels
Dat schreven verschillende media vorige week 
Voor Nederlandse hulporganisaties is het lastig om medisch personeel naar de door ebola getroffen gebieden in West-Afrika te sturen. Niet alleen zijn geschikte tropenartsen schaars, ook de verzekering van die artsen is een obstakel. Een groot probleem zijn de kosten van een eventuele repatriëring van een arts die besmet is met ebola. Die kosten zijn voor verzekeraars mogelijk te hoog om te dekken. Maandag liet de EU weten dat ze, indien nodig, de evacuatie van besmette hulpverleners volledig wil betalen. Maar wat zijn nu de kosten van een evacuatie? Onder andere dagblad Trouw, het NOS Journaal en BNR Nieuwsradio meldden vorige week dat repatriëring van medisch personeel uit West-Afrika tussen de 400.000 en 1 miljoen euro per persoon kan kosten. 
De bedragen worden in de media toegeschreven aan Partos, de branchevereniging voor ontwikkelingssamenwerking. Volgens Partos kostte de repatriëring van twee Nederlandse artsen uit Sierra Leone in begin september 400.000 euro per persoon. Deze evacuatie was nog uit voorzorg, als besmetting met ebola zeker is kan volgens de branchevereniging het bedrag oplopen tot 1 miljoen euro per persoon. Navraag bij Partos leert dat zij deze bedragen van verzekeringsadviseur Aon hebben vernomen. Aon voerde de regie over de repatriëring van de twee Nederlandse artsen in september. 
Aon laat desgevraagd weten dat deze bedragen tijdens bijeenkomsten met betrokken partijen, waaronder Partos, genoemd zijn. De verzekeringsadviseur wil de hoogte van de bedragen verder niet toelichten. Volgens Gerard Wallis de Vries, consultant bij Aon, is dit klantgevoelige informatie. Wel zegt hij dat de situatie zeer complex is en dat de risico's groot zijn. 
Wat komt er dan kijken bij een repatriëring? Laten we beginnen bij wat een reguliere ambulancevlucht kost. Bij vliegtuigverhuurbedrijf Global Aviation betaal je voor een vlucht met een ambulancevliegtuig van Sierra Leone naar Nederland tussen de 70.000 en 80.000 euro. Maar ebola-patiënten kunnen onmogelijk vervoerd worden met een regulier ambulancevliegtuig, zegt International SOS. Dit bedrijf levert internationale medische zorg en was ook betrokken bij de repatriëring van de twee Nederlandse artsen uit Sierra Leone. Volgens Laurent Taymans, regionaal medisch directeur bij International SOS, zou in een normaal ambulancevliegtuig het personeel grote kans hebben om besmet te raken. 
Het vliegtuig moet een isolatieruimte hebben voor de patiënt. Op dit moment hebben slechts twee bedrijven in de wereld vliegtuigen met een dergelijke ruimte: het Amerikaanse Phoenix Air en het Franse bedrijf Medic'Air. Beide bedrijven willen niet nader toelichten wat een vlucht met een dergelijk vliegtuig kost. 
Naast het vliegtuig moet ook het medisch personeel voldoen aan specifieke voorwaarden. Het moet gespecialiseerd zijn in de omgang met besmettelijke ziektes. Na de vlucht moet het vliegtuig op intensieve wijze schoongemaakt worden. Met de huidige techniek is het volgens International SOS momenteel niet mogelijk om meerdere ebola-patiënten tegelijkertijd te vervoeren. Dus voor elke repatriëring is een aparte vlucht nodig. 
De twee bedrijven die een evacuatie van een ebola-patiënt kunnen uitvoeren geven dus geen kostenplaatje. Hulporganisaties verwijzen door naar de verzekeraar Aon, die niet nader wil toelichten hoe hoog de kosten zijn. Het ministerie van Buitenlandse Zaken laat desgevraagd weten dat het geen schatting kan geven van eventuele kosten, omdat elke repatriëring een unieke situatie zou zijn. En ook de woordvoerder van de Europese Commissie kon nog niet zeggen hoeveel een evacuatie uit door ebola getroffen landen gaat kosten. 
De repatriëring van een gewone patiënt blijkt onvergelijkbaar met die van een ebola-patiënt. Alles overziend is het aannemelijk dat de kosten van een repatriëring van een ebola-patiënt hoog zijn, maar we komen niet precies te weten hoe hoog. Daarom moeten we de bewering beoordelen als niet te checken. 
 