

NRC Handelsblad
07 February 2017, nh dinsdag


Section: Wetenschap; Blz. 19
 Sander Voormolen

Dat concludeerde het televisieprogramma De Kennis van Nu op basis van een pilotonderzoek.
NRC Checkt
De aanleiding
Sinds de Britse organisatie Alcohol Concern in 2013 de campagne Dry January invoerde, groeit de belangstelling ervoor enorm. Dit jaar deden er naar schatting twee miljoen Britten mee. Het houdt in dat je de hele maand januari geen druppel alcohol drinkt. 
Deelnemers in voorgaande jaren rapporteerden dat zij beter sliepen, zich fitter voelden (62 procent) en waren afgevallen (49 procent). Een ander onderzoek liet zien dat tweederde van de deelnemers zes maanden later nog altijd minder dronk dan daarvoor. 
Het tv-wetenschapsprogramma De Kennis van Nu concludeerde dat gematigde drinkers in Nederland ook baat hebben bij zo’n alcoholvrije maand.   
Waar is het op gebaseerd?
Onderzoekers van het Radboudumc deden een pilotproef met veertien normaal gezonde vrijwilligers uit één straat, de Hindestraat in Nijmegen.  De conclusie was dat de deelnemers zich fitter voelden en dat verschillende bloedwaarden van de deelnemers significant verbeterden na de alcoholloze maand. 
En, klopt het?
In de wetenschappelijke literatuur zijn artikelen verschenen met uitkomsten voor en tegen Dry January-campagnes. Mensen zouden kunnen gaan denken dat één maand onthouding ze voor de rest van het jaar een vrijbrief geeft los te gaan. Leverarts Eric Tjwa, een van de onderzoekers die het onderzoek in Nijmegen uitvoerde, vindt dat het mensen helpt om na te denken over hun drinkgewoonten.
Maar kan hij concluderen dat iemands lever écht gezonder wordt na een maand geen alcohol? Tjwa: „In de uitzending zei ik dat het een onderzoek is met een heel beperkt aantal proefpersonen. Maar alle uitkomsten waren statistisch significant." De onderzoekers deden metingen vooraf en na de maand zonder alcohol, en een maand later. 
Tjwa raadt deze krant overigens af de bewering nú al te factchecken, „Het is nog niet gepubliceerd in een wetenschappelijk tijdschrift, en in het televisieprogramma konden niet alle bevindingen aan bod komen." Hij schrijft nog aan een wetenschappelijke publicatie. 
Conclusie
Door de beperkte proefopzet is het niet mogelijk met zekerheid iets te zeggen over de gezondheidswinst van een maand niet drinken. Ook is het niet duidelijk wat de winst op de lange termijn is, aangezien de bloedwaarden na de droge maand weer teruggingen naar het oude niveau. Daarom beoordelen wij deze uitspraak nu nog als niet te checken.
Sander Voormolen
 Ook een bewering gezien die je gecheckt wilt zien? Mail of tip via Twitter met de hashtag #nrccheckt.
 
 