
de Volkskrant
1 november 2014 zaterdag
Section: Sir Edmund; Blz. 8
 DOOR RONALD VELDHUIZEN
Nieuwe inzichten van week 44 
Wat werd onlangs beweerd? Van veel melk drinken ga je eerder dood. Wat zegt de zoutkorrelcheck? Het blijft een kwestie van smaak. 
Aan de doodskist van de melkindustrie wordt nu al ruim tien jaar gespijkerd. Onderzoek na onderzoek wijst uit dat melk niet de witte motor is die het volgens de zuivelslijter zou zijn. Vooruit: er zit calcium in, maar de overdosis daarvan in melk heb je niet eens nodig voor sterke botten. 

Dan voel je je als trouwe melkgroupie toch even belazerd. En nu is de achterdocht compleet: uit een nieuw onderzoek, opgetekend door onder meer De Telegraaf en , blijkt dat fanatieke melkdrinkers een twee keer hogere kans hebben om vroegtijdig te sterven. Is dat resultaat robuust genoeg om voortaan te spreken van melk: de witte dood? 

We pakken het oorspronkelijke onderzoek erbij. Bij de conclusie van de dubbele sterfkans valt van alles op te merken. Ten eerste: hoewel de wetenschappers maar liefst honderdduizend Zweden met een leeftijd van 40 tot 74 jaar ongeveer twintig jaar lang volgden - een prestatie op zich - hebben ze slechts één keer tijdens de hele onderzoeksperiode de melkconsumptie gepeild. Als iemand in die twintig jaar dus meer of minder melk ging drinken, bleef dat onopgemerkt. Bovendien was die ene peiling niet eens heel betrouwbaar: op een vragenlijst moesten deelnemers invullen hoe vaak ze melk drinken. Zulke enquêtes leiden al gauw tot onder- en overschattingen van jewelste. 

Belangrijker is dat fanatieke melkdrinkers doorgaans een ongezondere leefstijl erop nahouden en daarom dus sowieso eerder sterven. De Zweedse wetenschappers probeerden daarmee rekening te houden, maar bij dit type onderzoek valt voor leefstijl nooit helemaal te corrigeren. De kans is dus groot dat de hogere sterfkans geheel is toe te schrijven aan andere oorzaken dan melk. Overigens erkennen de onderzoekers dit probleem, maar de meeste journalisten hebben de nuance gemist. 

Daarnaast is dit maar één onderzoek. Een belangrijke overzichtsstudie uit 2011 veegde meerdere onderzoeken bij elkaar en noteert nul komma nul verband tussen melk drinken en overlijdensrisico. 

Wel of geen melk drinken voor je gezondheid, het blijft gerommel in marges die wetenschappers nauwelijks kunnen meten. En de doodskist die klaarligt voor de reputatie van de melkindustrie, blijft nog even leeg. 
