
de Volkskrant
5 september 2015 zaterdag
Section: Sir Edmund; Blz. 6
 RONALD VELDHUIZEN
Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Deze week: kinderen van moeders met een trage schildklier rekenen slechter. 
Daar heb je ze weer, de ABCD-kinderen uit Amsterdam. Al vanaf het moment dat ze jaren geleden in mama's buik ronddobberden, wordt deze groep van twaalfduizend kinderen gevolgd door Nederlandse onderzoekers. Een klein jaar geleden zeiden die nog vrij stellig dat televisiekijkende ABCD-kinderen dikker worden (daar klopte weinig van). Dit jaar laat een persbericht opnieuw geen ruimte voor twijfel: als moeder een trage schildklier had tijdens de zwangerschap, scoort het kroost vijf jaar later ondermaats op een Cito-rekentoets. De Telegraaf kwam met de primeur, NRC Handelsblad, RTL Nieuws en  volgden gauw. 

Eens kijken naar de cijfers van de studie. De kinderen van moeders die klinisch op het randje van een schildklierhormoontekort zaten, hadden een bijna tweemaal hogere kans om onder het landelijk gemiddelde van de Cito-rekentoets te scoren. 

Interessant, ware het niet dat moeders met een trage schildklier meestal ook lager opgeleid bleken te zijn, een hogere bloeddruk hadden en tijdens de zwangerschap vaker hadden gerookt. Is de oorzaak dan de schildklier of moeders leefomstandigheden? 

Statistisch gezien valt dat moeilijk uit elkaar te peuteren, maar toen de Amsterdamse wetenschappers het toch probeerden, zakte het verband acuut weg: de kans op slechte rekentoets-resultaten nam af en kon net zo goed op toeval berusten. Nog problematischer is dat de hele steekproef onbetrouwbaar bleek, omdat voor slechts duizend van de twaalfduizend proefmoeders en -kinderen de nodige schildkliergegevens en Cito-scores te vinden waren. 

Die bezwaren sluiten niet uit dat moeders trage schildklier de rekenvaardigheden van haar kinderen aantast (schildklierhormonen hebben een bewezen invloed op de hersenontwikkeling van de foetus), maar het effect is hier te marginaal om er nu al zinnige uitspraken over te doen. 

Dezelfde aarzeling om conclusies te trekken spat trouwens ook van de oorspronkelijke wetenschappelijke publicatie af. Een opmerkelijk verschil met wat de onderzoekers in het persbericht uitstralen. 

 





