
de Volkskrant
4 april 2015 zaterdag
Section: Sir Edmund; Blz. 6
 RONALD VELDHUIZEN
Wat werd onlangs beweerd? De onkruidverdelger Roundup is wellicht toch kankerverwekkend. Wat zegt de zoutkorrelcheck? Pas op voor augurken. 
Hè, hè, zullen ze bij Greenpeace hebben gedacht. Het Internationaal Agentschap voor Kankeronderzoek (IARC), een tak van de Wereldgezondheidsorganisatie, geeft de groene club eindelijk gelijk: Roundup, de meest gebruikte onkruidverdelger ter wereld, is mogelijk toch kankerverwekkend. Eigenlijk hebben we het dan over glyfosaat, het werkzame middel in Roundup. Het oordeel van IARC roept zorgen op: staatssecretaris van Economische Zaken Sharon Dijksma heeft bij het Nederlandse toetsingsorgaan van bestrijdingsmiddelen om opheldering gevraagd. Lopen we nu allemaal extra risico op kanker? 

Daarvoor pakken we het onderzoek van het kankeragentschap erbij. Zij stelden eigenlijk alleen de vraag óf glyfosaat kanker kan veroorzaken. Het antwoord daarop is waarschijnlijk ja, maar met dat criterium veranderen de meest alledaagse dingen ineens in dodelijke sluipmoordenaars. Wees bereid om bang te zijn voor augurken, aloë vera, kaneel, koffie, basilicum en mosterd: allemaal staan ze op IARC's lijstje als 'mogelijk kankerverwekkend'. 

Maar vrees niet: mogelijk kankerverwekkend betekent niet hetzelfde als een groot risico op kanker. Al die kankerverwekkende stofjes in augurken, aloë vera en de rest vormen geen gevaar, om de simpele reden dat we er te weinig van binnenkrijgen om er iets van te merken. 

En dat is het hele punt waar het IARC helaas aan voorbijgaat. Het kankerrisico van glyfosaat staat of valt met de dosis die we binnenkrijgen. Alleen boeren die de onkruidverdelger regelmatig spuiten, worden misschien aan genoeg glyfosaat blootgesteld om problemen te verwachten. Maar de grootste studie ter wereld naar boerengezondheid, namelijk de Agricultural Health Study, vond bij ruim vijftigduizend boeren geen enkel verband tussen glyfosaatgebruik en kanker. En dan is er dit: muizen en ratten die dagelijks meer dan duizend keer zoveel glyfosaat binnenkrijgen als de gemiddelde boer, ontwikkelen volgens de meeste onderzoeken geen kanker. 

Er zijn overigens wel aanwijzingen dat er te veel Roundup in het grondwater terechtkomt. Maar dat is een andere discussie. Voor het kankerrisico geldt: zolang je dagelijks geen liters Roundup drinkt, is het spul net zo gevaarlijk als augurken eten of aloë vera smeren. 
