
de Volkskrant
13 mei 2017 zaterdag
Section: Sir Edmund; Blz. 6
 MICKEY STEIJAERT
Highlight: Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Deze week: Bier bestrijdt pijn beter dan paracetamol.
Van wie komt die claim?
Bier bestrijdt pijn beter dan paracetamol, schrijven onder andere NOS, AD.nl en Telegraaf.nl vorige week. Drie à vier biertjes (0,8 promille) zouden een sterker pijnstillend effect hebben dan de bekende pijnstiller. 

Dat nieuws is gebaseerd op een studie van de pijnonderzoeker Trevor Thompson (Universiteit van Greenwich), in vakblad The Journal of Pain. Met zijn collega's analyseerde hij 18 studies met opgeteld 404 proefpersonen bij wie met bijvoorbeeld elektrische stroompjes pijn werd opgewekt. Zij gaven op een schaal van 0 tot 10 aan hoeveel pijn ze voelden. En inderdaad: de pijnscore nam gemiddeld 1,25 punten af onder invloed van 0,8 promille alcohol. 'Het effect is daarmee sterker dan paracetamol', zei Thompson tegen sensatiekrant The Sun.
Klopt het?
'Thompsons studie is degelijk en voldoet aan alle wetenschappelijke spelregels', vindt hoogleraar pijngeneeskunde Frank Huygen (Erasmus MC). Dat alcohol pijn verzacht, blijkt vooral uit het feit dat een toename in alcoholpromillage gepaard gaat met een afname in ervaren pijn. Oftewel: na vijf bier voel je waarschijnlijk minder van een pijnlijke kies dan na een enkel pilsje. 

Het is echter de vraag hoe groot de invloed van alcohol is. Huygen: 'Pas als de pijn 2 punten op de pijnschaal zakt, spreken we van een klinisch relevant effect, waarbij de patiënt echt baat heeft bij een pijnstiller.' De afname van 1,25 in het onderzoek lijkt dus wat schraal. 

Is daarmee alcohol een betere pijnstiller dan paracetamol? Thompson geeft desgevraagd aan dat hij dit helemaal niet wetenschappelijk heeft onderzocht, maar slechts speculeerde na een vraag van de journalist van The Sun. 'In eerder onderzoek was de pijnstillende werking van paracetamol niet eenvoudig aan te tonen. Zo kwam ik erop', mailt Thompson. Zijn speculatie ging een eigen leven leiden en eindigde als kop boven nieuwsberichten. 

Dat alcohol beter werkt dan paracetamol is dus niet wetenschappelijk aangetoond. Huygen: 'De uitwerking van alcohol en paracetamol op het lichaam is totaal anders. Het is de vraag of je dat in wetenschappelijk onderzoek wel kunt vergelijken.' 

Overigens is het sowieso niet slim om alcohol als pijnstiller te gebruiken, zegt Thompson. 'Met onze studie wilden we slechts aantonen dat mensen met chronische pijn een groter risico lopen op alcoholverslaving.'
Eindoordeel?
Alcohol kan pijn enigszins verzachten. Dat het daarmee pijn beter bestrijdt dan paracetamol, is met de huidige kennis niet te zeggen. 





