
de Volkskrant
9 februari 2017 donderdag
Section: Ten Eerste; Blz. 4
 JENNIE BARBIER
Highlight: De Volkskrant checkt politieke uitspraken op waarheidsgehalte. Vandaag: betaalt de tweede ouder 65 procent van zijn inkomen aan belasting, zoals D66 beweert?
klopt dit wel?
D66 wil een werkbonus van 500 euro voor alle werkenden. Dit, zo legde lijsttrekker Alexander Pechtold uit, om het tweeverdienersschap te stimuleren. Nu betaalt 'in sommige gezinnen de tweede ouder 65 procent van zijn inkomen aan belasting' als hij of zij gaat werken, aldus de partij. Pechtold: 'Het is gewoon niet uit te leggen dat je zo weinig overhoudt als beide ouders werken in een gezin.' 

65 procent, dat is een forse belastingaanslag. Klopt dit wel? En om welke gezinnen gaat het?
De bron
Het percentage is afkomstig uit een tabel op bladzijde 173 van de begroting van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, laat een woordvoerder van D66 weten. De tabel toont de 'herintredersval': het deel van het extra inkomen dat een huishouden inlevert als de tweede ouder drie dagen gaat werken. Dit wordt de marginale druk genoemd. Volgens de tabel is dat in 2017 inderdaad 65 procent voor een huishouden met twee kinderen tussen 6 en 11 jaar, waarvan beide ouders minimumloon verdienen. 

Maar dat geld gaat niet allemaal op aan belasting. In de uitleg boven de tabel staat dat de herintredersval wordt gemeten 'door te kijken naar welk deel van het extra inkomen het huishouden inlevert aan belastingen, minder toeslagen en kosten kinderopvang'. 

Op verzoek stuurt een voorlichter van SZW de uitsplitsing. Maar een klein deel, 7 procent, betreft extra belasting. Het grootste gedeelte wordt ingeleverd op minder huurtoeslag (23 procent) en minder zorgtoeslag (13 procent), vanwege de toename van het gezamenlijk inkomen. De extra kosten van de (buitenschoolse) kinderopvang zijn goed voor 12 procent. Ook meegenomen is het vervallen van de bijzondere bijstand, minder kindgebonden budget en de af te dragen pensioenpremie. 

Dit klopt, laat D66 weten in een reactie, maar het punt van Pechtold was dat werken niet loont als je van elke verdiende euro 65 cent moet inleveren. 'In het dagelijkse spraakgebruik heet dat 'belasting', in beleidstaal 'marginale druk'. 'Politici weten dat het dan eigenlijk gaat om belasting, premies, minder toeslagen en andere lasten, aldus de woordvoerder, maar die uitleg zou voor het publiek 'geen begrijpelijk Nederlands' opleveren.
De conclusie
Sommige gezinnen die draaien op minimumloon leveren volgens berekeningen van SZW inderdaad 65 procent van het tweede inkomen in als de tweede ouder drie dagen gaat werken. Maar dat gaat niet allemaal op aan belastingen. Helemaal correct is het dus niet. Het woord belasting suggereert dat iedereen in gelijke mate getroffen wordt, terwijl het juist een individuele kwestie is hoeveel het aanvaarden van werk kost doordat bijvoorbeeld huurtoeslag wegvalt en er kinderopvangkosten bijkomen. Want stel dat je geen kinderen hebt. Of een koophuis. 

Misschien kan Pechtold het de volgende keer beter 'extra lasten' noemen. Dan klopt het helemaal en het is nog begrijpelijk Nederlands ook.



