
de Volkskrant
10 november 2018 zaterdag
Section: Sir Edmund; Blz. 4
 TOMAS VAN DIJK EN ENITH VLOOSWIJK
Highlight: Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Deze week: Het noodweer in Italië heeft 14 miljoen bomen verwoest.
Klopt dit wel?
Van wie komt die claim?
Door de storm in Italië zijn miljoenen bomen omgewaaid, melden talloze media in binnen- en buitenland deze week, waaronder de Volkskrant. Met name de regio's Veneto en Trentino in het noordoosten van het land zijn zwaar getroffen. De boerenbond Coldiretti schat dat in die regio's 14 miljoen bomen zijn ontworteld als gevolg van de storm.
Klopt het?
Hoe komt Coldiretti aan dat getal? Een woordvoerder laat weten dat lokale verenigingen van bosbouwkundigen steekproefsgewijs de schade hebben opgenomen, op het oog. Ze hebben het aantal hectare vernietigd bos dat zij tegenkwamen als uitgangspunt genomen en dat doorgetrokken naar het totale bosgebied in de twee regio's. Ze richtten zich op de drie meest voorkomende boomsoorten, de rode spar, de witte spar en de beuk. De meeste bomen zijn omgewaaid in Veneto. Naar schatting is daar 25 duizend hectare (250 vierkante kilometer) bos verloren gegaan. 

'Dat is behoorlijk veel', zegt bosonderzoeker Christiaan van der Tol van de TU Twente. 'Je hebt het over een gebied ter grootte van zo'n vijf maal het Nationaal Park De Hoge Veluwe. In de getroffen provincie Trento is veel bos, ongeveer 600 duizend hectare. Dat zou betekenen dat 4 procent van alle bomen daar zijn omgewaaid. Dat lijkt me geen absurde schatting.' 

Bosonderzoeker en satellietexpert Gherardo Chirici van de universiteit van Florence is het daarmee eens. Hij brengt de schade in kaart aan de hand van satellietmetingen van de Sentinel-1, een sonde van ESA die het landoppervlak scant met microgolven. Het is een minutieus karwei om die beelden te interpreteren: 'Voor je kunt schatten hoeveel bomen er zijn omgewaaid moet je weten hoeveel er voor de storm stonden. Ik ben dus in nauw contact met lokale bosbouwinstanties om de data te vergaren. Over een week hoop ik meer te weten.' Met een slag om de arm durft hij nu al te zeggen dat het 'waarschijnlijk om meer dan 20 duizend hectare gaat'. Dit komt neer op minimaal tien miljoen bomen, als we uitgaan van 500 bomen per hectare, een gangbare omrekenfactor in de bosbouw volgens Chirici en Van der Tol. 

Komend voorjaar hoopt Chirici een nog beter beeld te krijgen van de schade. Dan gaan onderzoekers het gebied scannen met vliegtuigen voorzien van lidar-apparatuur, een technologie die gebruikmaakt van laserpulsen om de afstand tot objecten te meten. 'Die techniek kunnen we pas in het voorjaar gebruiken, als de sneeuw gesmolten is. Nu ligt er ook nog geen sneeuw, maar dat zal niet lang meer duren.'.
Eindoordeel?
De 14 miljoen verwoeste bomen in Noordoost-Italië lijkt een redelijke schatting.



