
de Volkskrant
25 augustus 2018 zaterdag
Section: Sir Edmund; Blz. 4
 TOMAS VAN DIJK
Highlight: Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Deze week: honden doden jaarlijks vier- tot dertienduizend schapen in Nederland.
Van wie komt die claim?
De wolf lijkt terrein te winnen in Nederland. Volgens overheidsinstantie Bij12, die schadevergoedingen uitkeert aan gedupeerde boeren, zijn er in 2018 al 134 schapen door wolven gedood. In heel 2017 registreerde het fonds 21 gevallen. Dat is niets vergeleken met de ravage die honden aanrichten, meldde zoöloog Maurice la Haye van de zoogdiervereniging onlangs in het Nederlands Dagblad. Volgens hem doden honden jaarlijks vier- tot dertienduizend schapen in Nederland.
Klopt het?
Hoeveel schapen honden doden wordt nergens bijgehouden. Hoe komt La Haye aan vier- tot dertienduizend? Uit het concept-wolvendraaiboek van het Interprovinciaal Overleg (IPO), de vereniging van de twaalf Nederlandse provincies, zo laat hij telefonisch weten. In dit document doen de provincies een eerste aanzet voor het beleid omtrent schapen, wolven en schadeloosstellingen. 

'Het IPO op zijn beurt baseert zich op twee studentenrapporten', zegt La Haye. 'Studies die niet zijn geverifieerd door onafhankelijke panels van experts, maar vooralsnog de enige cijfers die we hebben.' 

Vier- tot dertienduizend staat inderdaad in het draaiboek, maar het gaat dan om aanvallen door honden én vossen en om schapen die worden gedood óf verwond. Een wezenlijk verschil met wat La Haye aangaf. 

Studenten van de HAS Hogeschool Den Bosch enquêteerden in 2012 115 schapenhouders in Limburg. Bij die bedrijven bleek ongeveer een half procent van de schapen jaarlijks te zijn verwond of gedood. Trek dat door naar de achthonderdduizend schapen in Nederland, en je komt uit op de ondergrens van de IPO-schatting: vierduizend. In een derde van de gevallen was een vos de dader, bij de helft een hond en bij de rest wist men het niet. Vossen doodden evenveel schapen als ze verwondden. Bij honden overleeft 60 procent. 

De bovengrens van de schatting - 13 duizend - is gebaseerd op een afstudeerverslag uit 2016. Studenten van de Christelijke Agrarische Hogeschool in Dronten enquêteerden bijna 900 schapen- en geitenhouders in Drenthe. Uit hun studie bleek dat in 2015 0,65 procent van de schapen verwond werd, en 0,96 procent gedood - door zowel vossen als honden. 

'De percentages uit beide studies hebben we doorgetrokken naar de schapenpopulatie in Nederland om de ordegrootte van het probleem te schetsen', zegt ecoloog Peter Venema, een van de auteurs van het draaiboek. Nattevingerwerk, beaamt hij.
Eindoordeel?
Honden doden veel schapen. Maar de schatting van vier- tot dertienduizend heeft óók betrekking op vossen. En ongeveer de helft van de schapen overleeft een aanval.



