
de Volkskrant
16 maart 2019 zaterdag
Section: Boeken en wetenschap; Blz. 23
 RONALD VELDHUIZEN
Highlight: Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Deze week: consumenten vinden belastingaangifte doen leuker dan stofzuigen.
Klopt dit wel
Van wie komt die claim?
Leuk zou het nooit worden om de belastingaangifte te doen, hooguit makkelijk. Daar komt de Belastingdienst nu plotseling zelf van terug. Consumenten vinden aangifte doen namelijk tóch leuker dan een huishoudelijk klusje als stofzuigen, concludeert de Belastingdienst met een nieuw onderzoek. 

Het AD en regiobladen brachten die uitspraak als nieuws, waarna onder meer Omroep Max en financiële adviesblogs volgden.
Klopt het?
Een verrassing volgt kort nadat we van de Belastingdienst de volledige rapportage hebben ontvangen. Die vermeldt namelijk precies het tegenovergestelde resultaat: méér ondervraagden doen juist liever huishoudelijke klusjes dan de belastingaangifte. Die voorkeur gold voor ruim eenderde van de respondenten (36 procent), tegenover grofweg een kwart dat liever aangifte doet (28 procent). De rest van de respondenten is het om het even. 

Maar zelfs die resultaten kunnen ietwat rooskleurig zijn, zegt Jelke Bethlehem, hoogleraar peilingmethodiek aan de Universiteit Leiden. De ondervraagden kregen namelijk alleen positieve stellingen voorgeschoteld over het invullen van de belastingaangifte, zoals dat het 'eenvoudig' is om te doen, het 'achteraf vaak meevalt' en dat het afronden van de aangifte een reden is 'om trots op mezelf' te zijn. Dat bij elkaar kan volgens Bethlehem extra positieve reacties ontlokken bij de ondervraagden. 

Een ander probleem: het is niet duidelijk wat de ondervraagden hier precies onder 'huishoudelijke klusjes' verstaan, vindt Barry Schouten, bijzonder hoogleraar survey-methodologie aan de Universiteit Utrecht en CBS-methodoloog. Dat kan de resultaten op een andere manier vertekenen. 'Je ziet hier bijvoorbeeld dat vooral mannen liever aangifte doen dan huishouden', zegt hij. 'Het kan zijn dat er mannen tussen zaten met een stereotype beeld van het begrip huishouden. Misschien dachten ze wel aan de klassieke rolverdeling: het aanrecht of de belastingaangifte.' 

Verder blijft onduidelijk of de enquête representatief is voor de Nederlandse bevolking, zegt zowel Schouten als Bethlehem. De ondervraagden zijn allemaal vaste deelnemers bij marktonderzoeksbureau Panelwizard, en doorsnee-Nederlanders zijn dat allerminst. Om onduidelijke redenen hebben zo'n duizend van de vierduizend uitgenodigde deelnemers de vragenlijst niet ingevuld. 

In een reactie zegt de Belastingdienst dat de berichtgeving vooral bedoeld was om aandacht te vestigen op de vondst dat 'voor veel mensen het doen van aangifte achteraf vaak meevalt'.
Eindoordeel?
Nee, uit een nieuw onderzoek blijkt juist ní­ét dat de doorsnee-Nederlander de belastingaangifte bijzonder leuk vindt ten opzichte van huishoudelijke klusjes.



